Thực tế cho thấy khá nhiều nhà đầu tư (kể cả chúng tôi) đã từng bỏ lỡ một cổ phiếu hoặc một nhóm cổ phiếu cụ thể nào đó (Penny, Midcap, Bluechip, ngành,…) giữa sóng tăng mạnh nhất của thị trường vì không có nơi để quan sát trực quan sự thay đổi nhỏ từng ngày. Bên cạnh đó, nhà đầu tư cũng cần một sơ đồ giúp định lượng rõ ràng sự vận động của từng cổ phiếu, từng nhóm ngành hoặc nhóm vốn hóa bằng số liệu để dễ dàng so sánh hơn là bằng cảm nhận cá nhân về thị trường.

Từ những nhu cầu trên, "Chỉ số gia tốc" đã được RRVN nghiên cứu và phát triển.

Trong giai đoạn tăng giá của thị trường, chỉ số này được sinh ra để đo lường lực gia tốc của cổ phiếu hoặc nhóm cổ phiếu. Lí do chúng tôi dùng từ “gia tốc” là vì một đà tăng giá bền bỉ và đáng tin cậy của cổ phiếu cần được xét cụ thể không chỉ riêng giá hoặc volume, mà còn là diễn biến của cả một quá trình của giá và thanh khoản để xác định rằng cổ phiếu có đang chứa đựng nội lực đủ lớn hay không. Thang điểm tối đa là 10, cổ phiếu có Chỉ số gia tốc càng cao, vận tốc của đà tăng giá, và sự an toàn của pha tăng giá là càng lớn.

Như trong hình ví dụ, cổ phiếu DPG bắt đầu đạt số điểm Chỉ số gia tốc vào ngày 21/03/2025, sau đó vào ngày 18/04/2025, và lần gần nhất vào ngày 16/05/2025. Sau các lần đạt số điểm Chỉ số gia tốc, DPG thường có mức tăng giá tương đối tốt.

Ngược lại, trong giai đoạn giảm giá, chỉ số này có thể phản ánh mức độ tiêu cực của cổ phiếu. Chỉ số càng cao, vận tốc giảm giá của cổ phiếu càng ít so với mặt bằng chung của thị trường. Trong giai đoạn DPG đạt số điểm tốt về Chỉ số gia tốc từ ngày 21/03/2025 đến ngày 17/04/2025, thị trường chung đã có một nhịp giảm lớn từ ngày 21/03 đến ngày 09/04 khiến rất nhiều cổ phiếu giảm hơn 40%. Tuy nhiên, vì Chỉ số gia tốc của DPG tốt, nên cổ phiếu này giảm ít hơn mặt bằng chung của thị trường (-14%) trong cùng khoảng thời gian.

Hơn nữa, vì gia tốc có âm, có dương, nên chúng tôi đã quy chuẩn hệ quy chiếu lại để phản ánh vận tốc của giá trên đà tăng cũng như độ hãm lại trên đà giảm giá của cổ phiếu.

Ngoài ra, bằng cách áp dụng Chỉ số gia tốc cho các nhóm cổ phiếu theo vốn hóa,  trang biểu đồ "Gia tốc theo nhóm vốn hóa" có thể giúp nhà đầu tư dễ dàng hơn trong việc theo dõi cũng như so sánh gia tốc giữa ba nhóm cổ phiếu phân theo quy mô vốn hóa:

Bluechip: Nhóm các cổ phiếu vốn hóa lớn, thường là các doanh nghiệp đầu ngành, có ảnh hưởng lớn đến chỉ số thị trường.

Midcap: Nhóm các cổ phiếu vốn hóa trung bình, thường là các doanh nghiệp phát triển có tiềm năng tăng trưởng cao.

Penny: Nhóm các cổ phiếu còn lại có vốn hóa nhỏ, thường có tính đầu cơ cao vì khả năng biến động mạnh.

Những thông tin từ công cụ này giúp nhà đầu tư có thể:

1. Hiểu giai đoạn của thị trường: Ví dụ khi gia tốc ở nhóm Bluechip đang mạnh nhất, thị trường thường ở trạng thái ổn định và an toàn. Hoặc ngược lại, khi Penny dẫn đầu, thị trường có thể đang trong giai đoạn cuối của sóng tăng, mang tính đầu cơ cao,…
2. Quan sát được sự luân chuyển giữa các nhóm: Theo dõi sự thay đổi thứ hạng cũng như gia tốc giữa các nhóm qua từng ngày giúp dự đoán giai đoạn của chu kỳ thị trường (cần kết hợp với các chỉ báo khác của RRVN).
3. Đánh giá độ bền của xu hướng: Thị trường hiện tại đang được dẫn dắt bởi nhóm nào và qua từng ngày theo dõi sự lan tỏa dần giữa các nhóm ví dụ như bắt đầu từ Bluechip, sau đó gia tốc chuyển dịch dần sang Midcap, Penny. Từ đó đánh giá được xu hướng đó có bền vững hay chỉ mang tính ngắn hạn dựa trên kinh nghiệm cá nhân từ quý nhà đầu tư.

4. Xác định cơ hội đầu tư: Tùy vào khẩu vị rủi ro, nhà đầu tư có thể lựa chọn nhóm cổ phiếu phù hợp với xu hướng hiện tại (nơi có gia tốc lớn).

    

Như ví dụ trong hình, tại ngày 29/04/2025, nhóm Bluechip (vốn hóa lớn) là nhóm có Chỉ số gia tốc cao nhất, điều này góp phần củng cố chất lượng của thị trường. Tuy nhiên, còn tùy thuộc vào từng giai đoạn thị trường để có thể đưa ra nhận định cụ thể hơn về ý nghĩa của sự dẫn dắt của nhóm Bluechip. 

Kết luận:
Chỉ số gia tốc là công cụ mang tính "đồng thời" giúp nhà đầu tư thấy được những thông tin quan trọng về cổ phiếu, nhóm ngành, hoặc nhóm vốn hóa dẫn dắt và từ đó có các góc nhìn đa chiều về việc:

1. Xác định nhóm cổ phiếu dẫn dắt thị trường.
2. Đánh giá độ bền của xu hướng theo từng giai đoạn thị trường.
3. Lựa chọn nhóm cổ phiếu phù hợp với khẩu vị rủi ro.
4. Quan sát sự luân chuyển giữa các nhóm để có thêm các gợi ý khi kết hợp cùng các chỉ báo khác của RRVN.